Arbitraj

Finansal piyasalarda, küreselleşme ve teknolojik gelişimin etkisinin iyice artmasıyla yeni yatırım seçenekleri ortaya çıkmaktadır. Arbitraj işlemleri en sık kullanılan yöntemlerden biri haline dönüştü.

Dolayısıyla yatırım piyasalarına ilgi duyanlarda arbitraj nedir diye bir merak oluşuyor. Bu yazımda arbitraj ne demek ve detayları nelerdir konusuna değineceğim. Ayrıca, arbitraj hesaplama ve arbitraj nasıl yapılır sorularının yanıtlarına da yer vereceğim.

Arbitraj, düşük riskli kar elde edebilmek için bir fırsatı temsil eder. Bununla birlikte, bir arbitraj işlemi stratejisinden en iyi şekilde yararlanmak için bilmeniz gereken çeşitli teknik noktalar bulunmaktadır.

Şimdi gelin arbitraj nedir sorusu ile başlayalım. Ardından da arbitraj örnekleri vererek pekiştirme yapalım.

arbitraj ne demek

Arbitraj Nedir?

Arbitraj değer kazanmış hisse senedi, tahvil, döviz gibi değerli kağıtları satarak daha kârlı gördüğü ya da yüksek verim getirme olasılığı bulunan başka değerli kağıtlar satın alma işidir. Bir başka deyişle; bir finansal aracın iki farklı piyasada oluşan fiyat farkından kâr etme işlemidir.

Arbitraj, bir yatırımcının bir malı iki farklı piyasada eşzamanlı olarak alıp satarak kar elde edebilmesi durumunda ortaya çıkar. Arbitraj yapılırken fiyatlar hakkında doğru bilgi, çok hızlı veya anlık alım satım imkanı ve döviz veya başka bir yatırım aracı alırken düşük veya olmayan komisyon giderleri olması gerekir.

Arbitraj uygulaması, rekabetçi piyasalarda fiyatların çok yakın olmasını sağlayacaktır. Kusursuz bilgi ve düşük işlem maliyetleri varsa, arbitraj yapmaktan yalnızca normal kâr beklersiniz.

Ancak, bir yatırımcı daha iyi bilgilerden faydalanabilir veya fiyatların yayılmasındaki gecikmelerden yararlanabilirse, o zaman daha fazla kar elde edebilir. Arbitraj, elektronik olarak anında alınıp satılabilen varlıklar için en iyi sonucu vermektedir.

Fiyatlarında birbirine çok yakın ya da aynı olduğu durumda piyasada fiyatlar çok benzer olduğu için karlı arbitrajlara izin vermiyorsa, o zaman piyasaların arbitrajsız veya dengede olduğunu söyleyebiliriz.

İşlemlerin gerçekleştirilme hızı, yatırımcılar için riskin çok düşük olabileceği anlamına gelir. Bununla birlikte, özellikle fiyatlar hızlı hareket ediyorsa veya likidite düşükse, işlemlerde her zaman bir risk vardır.

Arbitraj Nasıl Yapılır?

Peki arbitraj nasıl yapılır? En basit şekliyle bir malı ucuz olduğu piyasadan alıp, pahalı olduğu piyasada satma işlemidir. Arbitraj fırsatları nadiren karşımıza çıkar ve kısa süreli olur. Bunu arz-talep yasasıyla açıklayabiliriz. küreselleşmenin etkisiyle finansal piyasalardaki haberler çabuk yayılır.

Bir birimde boşluk olduğunda yatırımcılar o maldan almaya yönelir ve talep arttığında fiyatlar arasındaki fark kapanır, dengeye gelir. Arbitrajın en yaygın kullanılan türü döviz arbitrajıdır. Piyasaların giderek daha entegre olmasıyla birlikte ciddi kâr fırsatları sunuyor.

Bazı finans piyasalarında alış fiyatı ile satış fiyatı arasında çok küçük bir marj vardır. Ek olarak, bu belirli mal dünya çapında alınıp satılabilir. Fiyatlar geçici olarak farklılaşabilir ve bir arbitrajcının bir piyasada alış ve farklı piyasalarda satış yaparak kar elde etme fırsatı verir.

Arbitraj, finansal piyasalardaki doğal verimsizlikler nedeniyle ortaya çıkar. Arz ve talep, piyasaların arkasındaki temel itici faktörlerdir ve her ikisinde de meydana gelen bir değişiklik bir varlığın fiyatını etkileyebilir.

Bundan para kazanmak isteyen yatırımcılar da finansal piyasalardaki anlık aksaklıklardan faydalanmaya çalışır. Piyasalar arasında arz ve talep seviyelerinde farklılıklar olduğunda ortaya çıkabilecek fiyat farklılıklarını tespit etmeyi amaçlarlar. Sonuç olarak, bir yatırımcı hızlı ve düşük riskli bir kar elde edebilir.

arbitraj nedir

Yatırımcılar, arbitraj işlem stratejisinin bir parçası olarak avantajlarına göre otomatik bir işlemler yapabilirler. Otomatik işlem sistemleri, fiyat farklılıklarını tespit etmek için algoritmalara güvenir.

Sonuç olarak, bir yatırımcının, ortak bilgi haline gelmeden ve piyasalarda fiyatlar dengelenmeden önce piyasalardaki fiyat farklılığından kar elde edilmesini sağlar.

Başarılı olmak için bir arbitrajcının hızlı hareket etmesi gerekir. Teoride, arbitraj uygulaması küresel fiyatları bir araya getirmelidir. Arbitraj işlemi hisse senetlerinde, emtialarda ve para birimlerinde yapılabilir. Arbitraj nasıl yapılır örnek vererek gösterelim.

İngiltere ve Japonya’da $ için fiyatın: 1 £ = 2,01 $ olduğunu varsayalım.

İngiltere’de sterlin talebinde ani bir artış olduğunu ve İngiltere’de £ 1 = 2,10 $ seviyesine geldiğini düşünelim. Piyasalar tam olarak rekabetçi değilse, Japonya’da £ daha ucuz olacak şekilde bir gecikme etkisi olabilir (1 £ hala 2,01 $ seviyesinde kalır).

Bu nedenle, yatırımcılar Japonya’dan £ satın alabilir ve ardından bunları İngiltere piyasalarında hemen satabilir. Bu yatırımcılara küçük ama garantili bir kar sağlayacaktır. Arbitrajcılar bunu yaptıkça, iki piyasayı dengeye getirmeye yardımcı olacaktır.

Piyasaların dengeye gelme hızı, kaç kişinin bunu yapmak istediğine bağlıdır. Ne kadar çok kişi arbitraj yaparsa piyasa o kadar çabuk dengeye gelecektir.

Bu arbitraj örneği oldukça yüksek bir oran oldu çünkü fiyatlar arasındaki makas çok açık. Arbitraj genellikle vadeli döviz kurları ve emtia fiyatları gibi daha belirsiz finansal araçlar arasında daha yaygın olarak görülmektedir.

Arbitraj Nasıl Hesaplanır?

Daha anlaşılır olması için arbitraj örnekleri ile açıklayalım;

New York’ta dolar Türk lirası kurunun 1 dolar = 3,60, İstanbul’da ise 1 doların ise 3,65 olduğunu varsayalım. Dolar New York’ta daha ucuz olduğu için arbitrajcı New York’tan dolar alıp, İstanbul’da Türk lirasına çevirirse dolar başına 0,05 TL getiri elde eder.

Bu işlemler arttıkça piyasada fiyat yeniden dengeye gelir. Örnekteki gibi iki ülke para birimleri arasındaki farklılıklardan yararlanılarak yapılan arbitraj türüne yer arbitrajı veya iki uçlu arbitraj denir. Yer arbitrajı nedir sorusunun cevabı böylelikle verilmiş olur.

Bir diğer arbitraj türümüz çapraz kur farklılıklarına bağlı arbitraj veya üç uçlu arbitraj dediğimiz yöntemdir. Peki üç uçlu arbitraj nedir? Hemen örnekle açıklayalım;

1 euro = 1,5 dolar, 1 dolar 2 Türk lirası, 1 euro 3,5 Türk lirası olduğunu varsayalım. Yatırımcı kurlar arasındaki farkları kullanarak getiri elde etmeye çalışır. Bu durumda, 3 Türk lirası ile 1,5 dolar alınıp, daha sonra 1,5 dolarla 1 euro alınarak, bu euroyu da Türk lirasına çeviren yatırımcı bu işlemler sonucunda 0,50 TL getiri elde eder. İşlemler sonucunda piyasa fiyatı tekrar dengeye gelecektir. Tabi bu işlemleri yapmadan önce dolar ne olur, euro ne olur gibi soruların yanıtlarını bilmeniz avantajınıza olacaktır.

arbitraj hesaplama

Günümüz de bilgi paylaşımı çok hızlı boyutlara ulaşmıştır. Bunun sonucunda arbitraj fırsatlarını yakalamak oldukça zorlaşmıştır. Normal bir yatırımcının bu fırsatı yakalaması nerdeyse imkansızdır. Fark oluştuktan sonra işlemler ve fiyatın dengeye gelmesi çok kısa sürede gerçekleşir. Piyasalar arasındaki fiyat farklılıkları bilgisayar yazılımları aracılığıyla bulunmaktadır. Bu sebeple arbitrajı portföy yönetimi, koruma fonları gibi işlerle uğraşan şirketler yazılımlar ile otomatik al sat şeklinde yaparlar.

Daha önce yatırım şirketlerinde çalışmış ve 10 yıldır forex piyasasında işlem yapan biri olarak, bilgi ve tecrübelerimi sizlerle paylaşıyorum.

Aklına Takılanı Sor

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

1 YORUM

  1. DÖVİZ piyasındaki önümüzdeki 30 günlük seyir tahmininizi bekliyorum. BU TAHMINI %100 DOĞRU OLARAK ANCAK ALLAH CC YAPAR. SIZIN TAHMININIZ VE DOĞRULUK %? Başarılar